Phân Tích & So Sánh Toàn Diện Các Loại Máy Bơm Giếng

1.Vì sao phải chọn đúng loại máy bơm giếng?

Ở nhiều vùng nông thôn, ngoại thành, thậm chí ngay trong khu dân cư mới, nguồn nước giếng đào, giếng khoan vẫn là “mạch sống” cho sinh hoạt và sản xuất. Nhưng giếng sâu hay nông, lưu lượng nhiều hay ít, dùng cho gia đình hay trang trại lại quyết định xem bạn nên chọn loại máy bơm nào.

Chọn sai bơm có thể dẫn đến hàng loạt vấn đề:

• Bơm không đủ lực, nước lên yếu, vòi sen tắm như “rỉ nước”

• Máy chạy lâu, tốn điện mà nước không đầy bồn

• Bơm thường xuyên bị “hao mồi”, hút gió, nhanh cháy

• Tiếng ồn lớn, rung lắc, phiền toái cho cả gia đình

• Hư hỏng liên tục, tốn tiền sửa chữa và thay mới

Ngược lại, chọn đúng loại máy bơm giếng sẽ giúp:

• Nước lên đều, mạnh, ổn định cho sinh hoạt hằng ngày

• Tối ưu chi phí đầu tư ban đầu và chi phí vận hành

• Tăng tuổi thọ bơm, hạn chế hư hỏng

• Tiết kiệm điện lâu dài

Trong bài viết này, chúng ta sẽ đi sâu phân tích:

• Cấu tạo, công dụng, chức năng từng loại máy bơm giếng

• Ưu – nhược điểm chi tiết

• Quá trình lắp đặt, vận hành

• Những lưu ý khi lựa chọn máy bơm phù hợp cho từng loại giếng

2. Phân loại các loại máy bơm giếng phổ biến hiện nay

Trên thị trường có rất nhiều model, thương hiệu khác nhau, nhưng nếu phân theo cách hoạt động và vị trí lắp đặt, có thể chia thành 5 nhóm chính:

1. Máy bơm giếng nông (shallow well jet pump) – dùng cho giếng ≤ 8–10m

2. Máy bơm giếng sâu (deep well jet pump, hệ 2 ống) – dùng cho giếng 10–30m

3. Máy bơm chìm giếng khoan (submersible pump – bơm hỏa tiễn) – dùng cho giếng khoan sâu từ 30m trở lên

4. Máy bơm tăng áp (booster pump) – không hút giếng, chỉ tăng áp cho đường ống nước

5. Máy bơm chìm hút đáy / chống ngập (sump pump / drainage pump) – hút nước hố ga, tầng hầm, giếng đào rộng

Mỗi loại có chức năng, cấu tạo và cách lắp đặt khác nhau, nên cần hiểu rõ trước khi lựa chọn.

3. Máy bơm giếng nông: Cấu tạo, ưu nhược điểm, ứng dụng, lắp đặt

3.1. Máy bơm giếng nông là gì?

Máy bơm giếng nông (thường gọi là bơm hút giếng nông) là loại bơm đặt trên mặt đất, dùng ống hút nước từ giếng sâu tối đa khoảng 8–10m lên bồn chứa hoặc trực tiếp lên hệ thống ống.

Thường dùng cho:

• Giếng đào nông

• Giếng khoan nông

• Hộ gia đình cần lượng nước trung bình

3.2. Công dụng – chức năng

• Hút nước ngầm từ giếng nông lên bồn nước trên cao

• Cấp nước sinh hoạt cho gia đình 3–6 người

• Có thể kết hợp với bơm tăng áp để tăng lực cho toàn bộ hệ thống

3.3. Ưu điểm

• Lắp đặt đơn giản: chỉ cần đặt trên sàn, nối ống hút – ống xả

• Dễ bảo dưỡng, sửa chữa: vì toàn bộ bơm nằm trên mặt đất

• Giá thành hợp lý, nhiều model phổ biến, dễ mua

• Phụ tùng, phao cơ, phao điện dễ thay

3.4. Nhược điểm

• Bị giới hạn về độ sâu hút, chỉ thích hợp giếng nông

• Đặt trên mặt đất nên ồn hơn so với bơm chìm

• Phụ thuộc rất nhiều vào chất lượng đường ống hút, van một chiều, chống rò khí

• Phải mồi nước trước khi chạy lần đầu, hoặc sau khi bị mất nước trong ống

3.5. Quá trình lắp đặt máy bơm giếng nông

Các bước lắp đặt cơ bản:

1. Vị trí đặt bơm

   • Sàn bằng phẳng, khô ráo, ít rung, càng gần miệng giếng càng tốt

   • Tránh nơi đọng nước, ngập úng

2. Lắp ống hút

   • Ống càng to và ngắn càng tốt (giảm tổn thất áp)

   • Đầu dưới lắp van một chiều (van chân) + lưới lọc rác

   • Tất cả các mối nối phải kín, không được hút khí

3. Lắp ống xả

   • Nối từ cửa ra của bơm lên bồn hoặc đường ống sử dụng

   • Có thể lắp thêm van khóa để dễ bảo trì

4. Mồi nước

   • Mở nắp mồi, đổ nước vào đầy buồng bơm và ống hút

   • Siết chặt lại nắp mồi

5. Kiểm tra điện – chạy thử

   • Kết nối điện đúng pha, đúng nguồn

   • Chạy thử, quan sát bơm hút nước đều, không phát ra tiếng lạ

3.6. Vận hành

• Khi bật công tắc, cánh bơm quay, tạo chân không hút nước từ giếng lên

• Nếu bơm không lên nước sau 3–5 phút:
  → kiểm tra mất mồi, rò khí, van một chiều hở

Máy bơm giếng nông phù hợp cho hộ gia đình có giếng nông, cần đầu tư chi phí thấp và dễ sửa chữa.

4. Máy bơm giếng sâu (2 đường ống): Cấu tạo, ưu – nhược điểm, lắp đặt

4.1. Máy bơm giếng sâu là gì?

Máy bơm giếng sâu dạng jet pump sử dụng hệ 2 đường ống:

• Một ống đẩy nước xuống giếng

• Một ống hút nước lên

Bên dưới, trong giếng, có một bộ ejector (bộ phận tạo hút), nhờ đó bơm có thể hút nước từ giếng sâu 10–30m.

4.2. Công dụng – chức năng

• Hút nước từ giếng sâu vừa (sâu hơn khả năng của bơm giếng nông)

• Phù hợp cho:

  • Giếng đào sâu

  • Giếng khoan trung bình

  • Khu vực địa chất khó, mực nước thấp

4.3. Ưu điểm

• Hút sâu hơn so với bơm giếng nông thông thường

• Động cơ vẫn đặt trên mặt đất, dễ kiểm tra, sửa chữa

• Cho lưu lượng nước ổn định nếu lắp đúng kỹ thuật

4.4. Nhược điểm

• Cấu trúc phức tạp, nhiều chi tiết: 2 ống, ejector, cút nối…

• Tốn thời gian lắp đặt, đòi hỏi thợ có kinh nghiệm

• Hiệu suất thường thấp hơn bơm chìm, tốn điện hơn nếu so cùng lưu lượng

• Nếu lắp sai, rất dễ bị mất mồi, hút không ổn định

4.5. Quá trình lắp đặt

Các bước chính:

1. Đo độ sâu giếng và mực nước

   • Xác định mực nước tĩnh, mực nước động

   • Từ đó tính vị trí treo bộ ejector

2. Lắp bộ ejector dưới giếng

   • Gắn ejector với 2 đường ống (ống đẩy – ống hút)

   • Thả cả bộ xuống giếng, treo bằng dây cáp ở độ sâu phù hợp

3. Đặt máy bơm trên mặt đất

   • Vị trí cố định, chắc chắn

   • Nối 2 ống từ ejector lên máy bơm

4. Mồi nước toàn hệ thống

   • Đổ nước vào đầy thân bơm và 2 đường ống

   • Đảm bảo không còn bọt khí

5. Chạy thử

   • Cho máy hoạt động, quan sát áp lực và lưu lượng nước

   • Kiểm tra rò rỉ, tiếng ồn bất thường

4.6. Vận hành

• Bơm giếng sâu tạo vòng tuần hoàn:

  • Một phần nước từ máy được đẩy xuống ejector

  • Tại đó, nước chảy qua họng venturi tạo vùng áp suất thấp → hút nước giếng lên cùng

• Hệ thống cần được mồi kín, nếu có chỗ lọt khí, máy sẽ nhanh mất mồi

Máy bơm giếng sâu thích hợp khi:

• Giếng sâu hơn 10m nhưng chưa đến mức cần bơm chìm

• Gia chủ muốn đặt động cơ trên bề mặt để tiện giám sát

5. Máy bơm chìm giếng khoan (bơm hỏa tiễn): Giải pháp tối ưu cho giếng sâu

5.1. Máy bơm chìm giếng khoan là gì?

Máy bơm chìm giếng khoan (thường gọi là bơm hỏa tiễn) là loại bơm được thả chìm hoàn toàn trong nước, nằm sâu dưới giếng khoan.

Có thể bơm nước từ độ sâu 30m, 50m, 100m, thậm chí 200–300m tùy model.

5.2. Công dụng – chức năng

• Hút nước từ giếng khoan sâu tại:

  • Hộ gia đình sử dụng nước giếng khoan

  • Trang trại chăn nuôi, tưới tiêu

  • Công trình cấp nước nhỏ

• Đẩy nước trực tiếp lên:

  • Bồn chứa trên cao

  • Mạng lưới tưới, ống dẫn dài

5.3. Ưu điểm

• Độ sâu lớn, phù hợp mọi loại giếng khoan sâu

• Hiệu suất rất cao: bơm không hút mà đẩy nước từ dưới lên, ít tổn thất

• Hoạt động êm, hầu như không gây tiếng ồn trên mặt đất

• Không cần mồi nước: luôn ngập trong nước nên không lo mất mồi

• Nhiều công suất, chịu được áp lực cao, bơm được đi rất xa

5.4. Nhược điểm

• Khó bảo trì: muốn sửa chữa phải kéo bơm từ giếng lên

• Giá thành đầu tư ban đầu cao hơn loại đặt cạn

• Nếu giếng có nhiều cát, sỏi, bùn → dễ làm mòn cánh bơm, giảm tuổi thọ

• Cần thi công giếng khoan đủ chuẩn (thẳng, đường kính đúng, có ống chống cát)

5.5. Quá trình lắp đặt bơm chìm giếng khoan

Đây là khâu rất quan trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến độ bền:

1. Khảo sát giếng khoan

   • Đo chiều sâu giếng, mực nước tĩnh, mực nước khi bơm

   • Xác định vị trí treo bơm (thường cách đáy giếng 3–5m để tránh hút bùn cát)

2. Chuẩn bị bơm, cáp, ống, dây treo

   • Ống dẫn nước: PVC hoặc HDPE chịu áp

   • Cáp điện loại chuyên dùng cho bơm chìm

   • Dây treo: dùng cáp inox hoặc dây cáp chuyên dụng, không dùng dây kẽm dễ gỉ

3. Lắp bơm và hạ xuống giếng

   • Gắn ống nước vào đầu bơm

   • Cố định cáp điện dọc theo ống bằng băng keo, kẹp chuyên dụng

   • Từ từ hạ bơm xuống giếng đến vị trí đã tính

4. Cố định đầu ống và dây treo

   • Cố định ống nước và dây cáp trên miệng giếng

   • Nối ống vào hệ thống cấp nước hoặc bồn

5. Đấu điện – Kiểm tra an toàn

   • Lắp aptomat chống giật (ELCB)

   • Đấu nối đúng pha, đúng điện áp

   • Chạy thử, kiểm tra lưu lượng, áp lực, điện dòng

5.6. Vận hành

• Bơm chìm chỉ cần bật nguồn là có thể hoạt động, không cần mồi

• Cần chú ý:

  • Không để bơm chạy khô khi mực nước tụt quá sâu

  • Có thể lắp phao điện dưới giếng hoặc cảm biến mực nước để bảo vệ bơm

• Định kỳ vệ sinh, kiểm tra giếng, đặc biệt nếu nước có nhiều cặn

Đây là lựa chọn số 1 cho giếng khoan sâu, cần lưu lượng nước lớn, dùng lâu dài.

6. Máy bơm tăng áp: Tăng lực nước, không phải máy bơm giếng

6.1. Máy bơm tăng áp là gì?

Máy bơm tăng áp không dùng để hút nước từ giếng, mà chỉ tăng áp lực cho đường ống nước:

• Tăng lực cho vòi tắm, vòi rửa bát

• Hỗ trợ máy giặt, máy nước nóng, hệ thống tưới

6.2. Công dụng – chức năng

• Lắp sau bồn nước hoặc sau bơm giếng

• Khi nước chảy qua, máy sẽ tăng thêm áp lực, giúp nước mạnh hơn

6.3. Ưu điểm

• Giải quyết triệt để tình trạng nước chảy yếu trong nhà

• Nhiều model có chức năng tự động:

  • Mở vòi → áp giảm → bơm chạy

  • Đóng vòi → áp tăng → bơm tắt

• Dễ lắp đặt, không làm thay đổi kết cấu giếng

6.4. Nhược điểm

• Không hút được nước, chỉ làm nhiệm vụ tăng áp

• Nếu đường ống quá cũ, yếu, rò rỉ → có thể gây rung, ồn

• Cần chọn đúng công suất, tránh quá mạnh gây sốc nước

6.5. Lắp đặt – vận hành

• Lắp ở đoạn đường ống chính cấp nước cho cả nhà

• Nên lắp sau bồn, sau bơm giếng hoặc sau nguồn nước chính

• Khi sử dụng, vận hành hoàn toàn tự động nếu có bộ cảm biến áp lực

Máy bơm tăng áp phù hợp khi:

• Nhà dùng nước máy nhưng áp lực yếu

• Giếng vẫn bơm được nước lên bồn nhưng khi dùng nhiều điểm cùng lúc thì yếu

7. Máy bơm chìm hút đáy / chống ngập: Vai trò và giới hạn

7.1. Máy bơm chìm hút đáy là gì?

Đây là loại bơm:

• Đặt chìm trực tiếp trong nước

• Chuyên dùng để:

  • Hút nước hố ga

  • Chống ngập tầng hầm

  • Hút nước giếng đào rộng, nông

7.2. Công dụng – chức năng

• Cấp thoát nước tạm thời

• Hút nước bẩn nhẹ, nước mưa, nước tràn

7.3. Ưu điểm

• Dễ sử dụng: chỉ cần thả xuống nước, cắm điện

• Nhiều model tích hợp phao tự động:

  • Nước cao → bật

  • Nước thấp → tắt

• Giá cả phải chăng

7.4. Nhược điểm

• Không phù hợp giếng khoan sâu

• Chiều cao cột áp kém (không đẩy lên được quá cao)

• Độ bền kém hơn bơm chuyên dụng nếu dùng cho nước nhiều cặn

7.5. Lắp đặt – vận hành

• Đặt trực tiếp vào hố nước, tầng hầm, giếng đào

• Nối ống xả ra ngoài khu vực cần bơm

• Chỉ bật khi ngập, không dùng 24/24 như bơm giếng sinh hoạt

8. So sánh tổng thể: Ưu nhược điểm từng loại máy bơm giếng

8.1. Bảng so sánh nhanh

8.2. Khi nào nên chọn loại nào?

• Giếng đào nông, nhu cầu gia đình nhỏ → Bơm giếng nông

• Giếng sâu 10–30m, muốn bơm đặt trên mặt đất → Bơm giếng sâu (2 ống)

• Giếng khoan sâu, dùng lâu dài, cần ổn định → Bơm chìm giếng khoan (bơm hỏa tiễn)

• Đã có nước lên bồn nhưng trong nhà nước yếu → Bơm tăng áp

• Khu vực dễ ngập, cần bơm nước tràn → Bơm chìm hút đáy

9. Các yếu tố quan trọng khi lựa chọn máy bơm giếng

Để chọn đúng bơm, không chỉ dựa vào “nghe tư vấn”, mà nên nắm một số yếu tố cơ bản:

9.1. Độ sâu giếng và mực nước

• Đây là thông số quan trọng nhất

• Cần biết:

  • Chiều sâu giếng tổng

  • Mực nước tĩnh (khi chưa bơm)

  • Mực nước động (khi bơm chạy)

Độ sâu càng lớn, càng nên ưu tiên bơm chìm giếng khoan.

9.2. Nhu cầu sử dụng nước

• Gia đình 3–5 người, dùng tắm giặt bình thường

• Nhà có nhiều phòng, nhiều nhà vệ sinh

• Kết hợp tưới cây, tưới vườn, chăn nuôi

Nhu cầu càng lớn, càng cần chọn bơm:

• Lưu lượng cao

• Cột áp đủ để đẩy nước lên bồn cao, đường ống dài

9.3. Độ cao bồn nước và chiều dài đường ống

• Bồn nước đặt càng cao → cần bơm có cột áp lớn hơn

• Đường ống càng dài, càng nhiều co, cút → tổn thất áp càng nhiều

Khi tính toán, nên chừa dư 10–20% cột áp so với lý thuyết để bơm không phải làm việc “gồng mình”.

9.4. Chất lượng nước giếng

• Nước nhiều cát, nhiều sỏi → dễ hỏng cánh bơm

• Nên lắp thêm bộ lọc thô trước khi vào bơm (đối với bơm đặt cạn)

• Đối với bơm chìm, cần giếng khoan đạt chuẩn, có lớp lọc cát

9.5. Thương hiệu – hậu mãi

• Nên chọn những thương hiệu có:

  • Bảo hành rõ ràng

  • Linh kiện dễ thay

  • Hệ thống bảo hành gần khu vực

10. Lưu ý khi lắp đặt và vận hành máy bơm giếng để bền – an toàn

Dù chọn loại bơm nào, một số nguyên tắc chung luôn giúp bơm chạy bền hơn:

10.1. Không để bơm chạy khô

• Bơm chạy không có nước sẽ làm cánh bơm nóng, cháy phớt, hỏng động cơ

• Nên:

  • Lắp phao điện mực nước

  • Hoặc bộ bảo vệ mất nước, bảo vệ quá tải

10.2. Hệ thống ống hút phải kín

Đối với bơm đặt cạn (giếng nông, giếng sâu):

• Tất cả mối nối ống hút phải dùng keo, siết chặt

• Van một chiều (van chân) phải kín

• Nếu có chỗ hở, máy sẽ hút không khí → mất mồi, không lên nước

10.3. Nguồn điện ổn định

• Máy bơm là thiết bị công suất lớn, rất nhạy với sụt áp

• Nên dùng:

  • Aptomat riêng cho bơm

  • Dây điện đủ tiết diện

  • Ổ cắm, đầu nối chắc chắn

10.4. Bảo trì định kỳ

• Làm sạch lưới lọc, bộ lọc đầu vào

• Kiểm tra tiếng ồn, rung, nhiệt độ motor

• Với bơm chìm, sau một thời gian dài nên kiểm tra giếng và bơm nếu thấy lưu lượng giảm bất thường

11. Cách chọn máy bơm giếng phù hợp trong 3 bước

Tóm lại, để không nhầm lẫn giữa hàng loạt loại máy bơm trên thị trường, bạn có thể đi theo 3 bước:

1. Xác định loại giếng và độ sâu

   • Giếng đào nông → bơm giếng nông

   • Giếng sâu 10–30m → bơm giếng sâu (2 ống)

   • Giếng khoan sâu ≥ 30m → bơm chìm giếng khoan

2. Xác định nhu cầu sử dụng nước

   • Gia đình nhỏ, dùng cơ bản → chọn bơm công suất vừa

   • Gia đình đông người, nhiều tầng, có tưới vườn, chăn nuôi → chọn bơm mạnh hơn + có thể kết hợp bơm tăng áp

3. Xem xét điều kiện lắp đặt – điện – đường ống

   • Bồn cao bao nhiêu mét

   • Đường ống dài hay ngắn, nhiều co cút hay không

   • Nguồn điện có ổn định không

Nếu cần, bạn chỉ cần ghi lại:

• Độ sâu giếng (ước lượng cũng được)

• Mực nước trong giếng

• Số người trong nhà + số tầng

• Bồn nước cao bao nhiêu mét

Mình có thể giúp bạn “dịch” những con số đó ra: nên dùng loại bơm nào, công suất bao nhiêu, bơm chìm hay bơm cạn, để tránh mua nhầm, tránh tốn kém lâu dài.

Liên hệ ngay với chúng tôi qua Zalo nếu bạn có bất kỳ thắc mắc nào về các loại máy bơm nước, thiết bị môi trường, bộ phận kỹ thuật sẽ hỗ trợ các bạn xử lý một cách tốt nhất